Онцлох мэдээ: 2020 оны 3 дугаар сарын 21 -ний өдрийн байдлаар Монгол орны нийт газар нутгийн 15.8 % нь цастай ба дундаж зузаан нь 14 см, цасан дахь усны нөөц 3.71 шоо.км  байна. Жишээлбэл: Увс нуур болон Тэс, Идэр, Шишхэд голын сав газруудын 60-80% нь цастай, цасан дахь усны нөөц нь дунджаар  0.64 шоо.км  байгаа бол Хяргас нуур, Завхан,  Дэлгэрмөрөн, Чулуут  голуудын  савын 30%  цастай,  цасан дахь усны нөөц 0.55 шоо.км байна. Цаашид урин дулаан цаг ирж буйтай уялдаад гол мөрний мөсний үзэгдэл улам идэвхижиж, цөнгийн хахаа, мөсөн дээгүүр ус урсах, хайлсан цас, мөс зэргээс шалтгаалан ус эргээсээ хальж орчин тойрны газар усанд автан, голын эрэг, татмаар нутаглаж буй ард иргэдэд аюул учруулж болзошгүй байна. Иймд том жижиг гол, сайр жалгын эрэг хөвөөнөөс зайдуу суурьшиж нуудлэх, гуу жалга, далан , шуудууг цэвэрлэж ус урсахад чөлөөтэй болгох, амьтны сэг зэмээр цасны ус дамжин голруу орж ус бохирдуулах өвчин эмгэг тараах аюултай тул холбогдох байгуулагаас зохих арга хэмжээг цаг алдалгүй авч цэвэрлэгээ устгал хийхийг зөвлөж байна.  Мөн гол мөрөн, нууранд мөсний үзэгдэл эрчимшиж, мөсний зузаарлын эрчим буурч мөс өргөгдөн хэврэгшиж байгаа тул мөс цөмрөх аюулаас урьдчилан сэргийлэхийг онцгойлон анхааруулж байна. Гадаргын усны судалгааны хэлтэс 2020-03-21

Ажиглалтын мэдээ > Орчны шинжилгээний мэдээ
Шинэчлэгдсэн: 2017-01-04 03:51:25

Хэвлэх

Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм /2016-01-01/

Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм

2015 оны арванхоёрдугаар сарын гуравдугаар арав хоног

           1.Хойт мөсөн далайн ай савын гол, мөрөн

        2015 оны арванхоёрдугаар сарын гуравдугаар арав хоногийн байдлаар Хөвсгөлийн уулсаас эх авсан Дэлгэрмөрөн, Эг, Бэлтэс, Үүр, Шишхэд зэрэг голууд 20-95 см зузаан мөсөн бүрхүүлтэй ба мөсний зузаан өмнөх арав хоногийнхоос 5-15 см нэмэгдэж, Бэлтэс гол ёроолдоо хүртэл хөлдсөн байна. Дээрх голуудын мөсний зузааныг олон жилийн дундаж болон 2015 оны мөн үеийнхтэй харьцуулбал 5-35 см бага байна.

Хангай нурууны араас усжих Идэр, Хануй, Чулуут, Суман, Хойттамир голын мөсний зузаан өмнөх арав хоногийнхоос 10-20 см нэмэгдэж, 20-80 см зузаан мөсөн бүрхүүлтэй болсон ба энэ нь олон жилийн дундаж болон өнгөрсөн оны мөн үеийнхээс 5-10 см зузаан харин Идэр, Чулуут голын адгаар 10-35 см нимгэн байна. Харин Урдтамир голд мөсөн захтай тогтвортой мөсөн бүрхүүл хараахан ажиглагдаагүй байна.  

 Хэнтэй нурууны баруун хажуугийн Хараа, Ерөө, Туул, Тэрэлж, Сөгнөгөр зэрэг голууд 40-70 см зузаан мөсөн бүрхүүлтэй мөсний зузаан өнгөрсөн хугацааныхаас 10-30 см зузаарсан бол Хүдэр, Шарын гол, Сэлбэ, Улиастай гол 10-25 см зузаан мөсөн бүрхүүлтэй болж ёроолдсон байна. Эдгээр голуудын мөсний зузаан 2015 оны мөн үе болон олон жилийн дунджаас 5-20 см бага харин Тэрэлж, Хараа болон Ерөө голын адгаар 5-10 см ахиу зузаантай байна.

Сэлэнгэ мөрөн, Орхон голын дагууд 45-80 см зузаан мөсөн бүрхүүлтэй байгаа нь өнгөрсөн хугацааныхаас мөсний зузаан 5-15 см нэмэгдсэн байна. Энэ нь  олон жилийн дундаж болон өмнөх оны мөн үеийнхээс 5-15 см бага байна.

     2.Номхон далайн ай савын гол, мөрөн

Хэнтэй нурууны ар, зүүн хажуугаас эхтэй Барх, Балж, Онон, Улз, Хэрлэн болон Их Хянганы нуруунаас эхтэй Халх голын дагууд мөсний зузаан өмнөх арав хоногийнхоос 5-25 см нэмэгдэж, 45-105  см зузаан мөсөн бүрхүүлтэй болсон ба эдгээр голуудын мөсний зузаан олон жилийн дундаж болон 2015 оны мөн үеийнхээс 10-30 см бага харин Барх, Онон, Улз гол Баян-Уул сум орчимд 10-35 см зузаан мөсөн бүхүүлтэй байна.   Хурх, Эг, Улз голын дагууд гол ёроолдсон байна.

      3. Төв Азийн гадагш урсацгүй ай сав                

            Алтай нуруу болон түүний салбар уулсаас усжих Ховд, Буянт, Булган, Чонохарайх зэрэг голууд 20-75 см зузаан мөсөн бүрхүүлтэй, мөсний зузаан өнгөрсөн арав хоногийнхоос 10-35 см нэмэгдсэн байна. Харин Турган, Харбут, Чигэртэй, Долооннуур зэрэг голууд 30-65 см зузаан мөсөн бүрхүүлтэй болж ёроолдоо хүртэл хөлджээ. Дээрх голуудын мөсний зузааныг олон жилийн дундаж болон өмнөх оны мөн үетэй харьцуулбал 10-30 см нимгэн байна.

Хангай нурууны өврийн Богд, Чигэстэй, Буянт, Хүнгүй, Хожуул, Зүйл, Шарга, Түй, Заг, Байдраг, Онги, Увс нуурын савын Чигж, Баруунтуруун, Түргэн, Тэс, Хангилцаг, Хариг зэрэг голууд 30-115 см зузаан мөсөн бүрхүүлтэй байгаа нь 12 дугаар сарын 21-ний өдрийнхөөс  5-35 см зузаарсан байна. Энэ нь олон жилийн дундаж болон 2015 оны мөн үеийнхээс 5-20 см нимгэн мөсөн бүрхүүлтэй байна. Хүнгүй, Яруу, Шаргалжуут, Завхан, Шарга, Заг,  Цагаантуруут, Шар ус, Онги голын эх болон адаг, Зэгстэй, Таац зэрэг голууд 20-80 см зузаан мөсөн бүрхүүлтэй  ёроолдоо хүртэл хөлдсөн байна.

            Арванхоёрдугаар сарын гуравдугаар арав хоногийн байдлаар Монгол орны ихэнх гол мөрөнд тогтвортой мөсөн бүрхүүл тогтож, мөсний зузаан өмнөх арав хоногийнхоос 5-35 см нэмэгдсэн байна. Хэдийгээр нийт нутгаар ихэнх гол мөрөн, нууран дээр битүү мөсөн бүрхүүл тогтож, мөс улам зузаарах хандлагатай байгаа  хэдий ч нуурын толио болон голын нийт уртын дагууд мөсний зузаан харилцан адилгүй байгаа ба мөсний даац хүн, мал, машин тэрэг явахад аюулгүй хэмжээнд хүрч бэхжээгүй байгаа тул цаг хожих, зам товчлох зэргээр мөсөн дээгүүр явах, авто тээвэр хийхгүй байхыг  онцгойлон анхааруулж байна. Зарим томоохон гол мөрний мөсний зузааныг тухайн үеийн олон жилийн дундаж утгатай харьцуулан хүснэгтэнд үзүүлэв.

 

ä/ä

 

Гол-харуулын нэр

Олон жил

 

Мөсний зузаан, 2015.01.01

Мөсний зузаан, 2016.01.01

Дундаж

Хамгийн их

Мөсний зузаан, см

1

Сэлэнгэ мөрөн- Хялгант сум

66

110

57

67

2

Сэлэнгэ мөрөн - Сүхбаатар

58

89

42

45

3

Дэлгэрмөрөн гол-Мөрөн сум

66

107

75

70

4

Эг гол-Эрдэнэбулган сум

52

97

24

31

5

Идэр гол-Зүрх сум

75

100

92

61

6

Орхон гол-Орхон сум / Сэлэнгэ /

63

107

63

64

7

Орхон гол-Сүхбаатар сум

66

143

61

64

8

Туул гол-Улаанбаатар хот

68

130

77

56

9

Ерөө гол-Ерөө сум

71

105

64

64

11

Хараа гол-Баруунхараа сум

51

92

47

47

13

Онон гол-Биндэр сум

66

100

57

68

14

Хэрлэн гол-Өндөрхаан сум

67

125

46

56

15

Хэрлэн гол-Чойбалсан сум

68

105

66

57

16

Халх гол-Сумбэр сум

77

129

99

69

17

Ховд гол –Өлгий сум

82

128

87

78

18

Булган гол-Булган сум

48

110

74

33

19

Түй гол-Баянхонгор сум

40

102

65

44

20

Завхан гол-Гуулин сум

72

110

93

88

 

Ус судлалын сектор

2016.01.01

 

 

Текст мэдээний жагсаалт

Гарчиг Үүсгэсэн огноо Хандалт
Гол мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2020-03-21 2020-03-21 41
Гол мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2020-03-11 2020-03-11 297
Гол мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2020-03-02 2020-03-02 614
Гол мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2020-02-21 2020-02-21 433
Гол мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2020-02-12 2020-02-13 427
Гол мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2020-02-02 2020-02-03 249
Гол мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2020-01-22 2020-01-22 282
Гол мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2020-01-12 2020-01-13 456
Гол мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2020-01-02 2020-01-02 368
Гол мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2019-12-21 2019-12-23 422
Гол мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2019-12-12 356
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-12-01 2019-12-03 494
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-11-21 2019-11-21 550
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-11-11 2019-11-11 601
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-11-01 2019-11-01 625
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-10-22 2019-10-22 626
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-10-12 2019-10-12 702
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-10-02 2019-10-03 774
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-09-22 2019-09-24 600
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-09-12 2019-09-16 799
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-09-02 2019-09-04 810
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-08-21 2019-08-21 812
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-08-12 2019-08-12 929
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-08-02 2019-08-02 954
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-07-22 2019-07-22 803
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-07-13 2019-07-16 791
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-07-03 2019-07-03 938
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-06-22 2019-06-22 892
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-06-12 2019-06-12 903
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-06-02 2019-06-03 951
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-05-21 2019-05-21 903
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-05-12 2019-05-13 890
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-05-02 2019-05-02 854
Гол, мөрний усны горимын тойм 2019-04-21 2019-04-23 821
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2019-04-11 2019-04-12 724
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2019-04-01 2019-04-02 955
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2019-03-22 2019-03-25 1019
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2019-03-11 2019-03-12 1809
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2019-03-01 2019-03-01 974
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2019-02-21 2019-02-22 1032
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2019-2-11 2019-02-15 973
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2019-2-01 2019-02-02 915
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2019-01-21 2019-01-23 894
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2019-01-11 2019-01-11 1006
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2019-01-01 2018-12-21 1043
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2018-12-12 2018-12-12 1174
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2018-12-01 2018-12-06 995
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2018-21-11 2018-11-21 1091
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2018-11-11 2018-11-12 1080
Гол, мөрний усны горимын тойм 2018-11-01 2018-11-02 960
Гол, мөрний усны горимын тойм 2018-10-21 2018-10-22 1023
Гол, мөрний усны горимын тойм 2018-10-11 2018-10-15 1030
Гол, мөрний усны горимын тойм 2018-10-03 2018-09-21 1135
Гол, мөрний усны горимын тойм 2018-09-11 2018-09-11 1246
Гол, мөрний усны горимын тойм 2018-08-21 2018-08-23 1223
Гол, мөрний усны горимын тойм 2018-08-01 2018-08-13 1230
Гол, мөрний усны горимын тойм 2018-07-31 2018-07-31 1421
Гол, мөрний усны горимын тойм 2018-07-21 2018-07-23 1321
Гол, мөрний усны горимын тойм 2018-07-10 2018-07-10 1247
Гол, мөрний усны горимын тойм 2018-07-02 2018-07-02 1352
Гол, мөрний усны горимын тойм 2018-06-21 2018-06-25 1166
Гол, мөрний усны горимын тойм 2018-06-11 2018-06-12 1254
Гол, мөрний усны горимын тойм 2018-06.01 2018-05-22 1955
Гол, мөрний усны горимын тойм 2018-05-11 2018-05-11 1319
Гол, мөрний усны горимын тойм 2018-05-02 2018-05-02 1333
Гол, мөрний усны горимын тойм 2018-04-20 2018-04-20 1509
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм 2018-04-11 2018-04-12 1432
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм 2018-04-01 2018-04-03 1469
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм 2018-03-21 2018-03-12 1530
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм 2018-03-01 2018-03-02 1465
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм 2018-02-21 2018-02-22 1565
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм 2018-02-11 2018-02-12 1687
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм 2018-02-01 2018-02-02 2116
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм 2017-01-21 2018-01-22 1731
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм 2018-01-11 2018-01-12 1556
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм 2018-01-01 2018-01-02 1351
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм 2017-12-21 2017-12-22 1377
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм 2017-12-11 2017-12-12 1441
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм 2017-12-02 2017-12-04 1253
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм 2017-12-02 2017-12-02 1448
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм 2017-11-21 2017-11-21 1606
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм 2017-11-11 2017-11-11 1803
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл, зузааны тойм 2017-11-01 2017-11-01 1904
Гол мөрний усны горимын тойм 2017-10-21 2017-10-21 2017
Гол, мөрний усны горимын тойм 2017-10-11 2017-10-03 1154
Гол, мөрний усны горимын тойм 2017-09-21 2017-09-22 1289
Гол, мөрний усны горимын тойм 2017-09-11 2017-09-12 1342
Гол, мөрний усны горимын тойм 2017-09-01 2017-09-01 1677
Гол, мөрний усны горимын тойм 2017-08-22 2017-08-22 1526
Гол, мөрний усны горимын тойм 2017-08-11 2017-08-11 1620
Гол, мөрний усны горимын тойм 2017-08-01 2017-08-01 1235
Гол, мөрний усны горимын тойм 2017-07-21 2017-07-24 1174
Гол, мөрний усны горимын тойм 2017-07-12 2017-07-13 1120
Гол, мөрний усны горимын тойм 2017-06-22 2017-06-22 1218
Гол, мөрний усны горимын тойм 2017-06-12 2017-06-12 1279
Гол, мөрний усны горимын тойм 2017-06-02 2017-06-02 1183
Гол, мөрний усны горимын тойм 2017-05-22 2017-05-22 1048
Гол, мөрний усны горимын тойм 2017-05-11 2017-05-12 1384
Гол, мөрний усны горимын тойм 2017-05-01 2017-05-02 1241
Хаврын шар усны үерийн сэрэмжлүүлэх мэдээ /2017.04.04/ 2017-04-04 1265
Хаврын шар усны үер болон мөс цөмрөх аюулаас сэрэмжлүүлэх мэдээ /2017-03-21/ 2017-03-21 1196
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм /2017-04-11/ 2016-11-11 1816
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм /2016-11-01/ 2016-11-02 2178
Гол, мөрний усны горимын тойм 2016-10-21 2016-10-21 1680
Гол, мөрний усны горимын тойм 2016-10-11 2016-10-12 1230
Гол, мөрний усны горимын тойм 2016-10-01 2016-10-03 1228
Гол, мөрний усны горимын тойм 2016-09-23 2016-09-15 1212
Гол, мөрний усны горимын тойм 2016-09-01 2016-09-01 1188
Гол, мөрний усны горимын тойм 2016-08-22 2016-07-22 1653
Гол, мөрний усны горимын тойм /2016-07-11/ 2016-06-20 2051
Гол, мөрний усны горимын тойм/2016-06-10/ 2016-06-10 1787
Гол, мөрний усны горимын тойм/2016-06-01/ 2016-06-02 1729
Гол, мөрний усны горимын тойм 2016-05-20 1305
Гол, мөрний усны горимын тойм /2016-05-11/ 2016-05-11 1611
Гол, мөрний усны горимын тойм /2016-05-02/ 2016-05-02 1496
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм /2016-04-21/ 2016-04-21 1614
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм /2016-04-11/ 2016-04-12 1639
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм /2016-04-01/ 2016-04-02 1630
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм/2016-03-21/ 2016-03-22 2242
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм/2016-03-11/ 2016-03-11 1733
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм/2016-03-01/ 2016-03-01 2455
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм/2016-02-21/ 2016-02-22 1768
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм/2016-02-11/ 2016-02-11 1446
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм/2016-02-01/ 2016-02-02 1445
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм/2016-01-21/ 2016-01-22 1335
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм/2016-01-11/ 2016-01-11 1498
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм /2016-01-01/ 2016-01-01 1578
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм/2015-12-21/ 2015-12-22 1427
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм /2015-12-11/ 2015-12-11 1513
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм /2015-12-01/ 2015-12-02 2214
Гол, мөрний мөсний үзэгдэл ба зузааны тойм /2015-11-22/ 2015-11-23 1507
Гол, мөрний усны горимын тойм/2015-11-11/ 2015-11-11 1483
Гол, мөрний усны горимын тойм/2015-11-01/ 2015-11-02 1507
Гол, мөрний усны горимын тойм /2015-10-21/ 2015-10-21 1532
Гол, мөрний усны горимын тойм /2015-10-11/ 2015-10-12 1489
Гол, мөрний усны горимын тойм /2015-10-01/ 2015-10-02 1514
Гол, мөрний усны горимын тойм /2015-09-21/ 2015-09-21 1530
Гол, мөрний усны горимын тойм /2015-09-11/ 2015-09-11 1627
Гол, мөрний усны горимын тойм /2015-09-01/ 2015-09-02 1538
Гол, мөрний усны горимын тойм /2015-08-11/ 2015-07-31 1747
Гол, мөрний усны горимын тойм /2015-07-21/ 2015-07-21 1763
Гол, мөрний усны горимын тойм /2015-07-01/ 2015-07-12 1771
Гол, мөрний усны горимын тойм /2015-07-11/ 2015-07-10 1693
Наадмын өдрүүдийн гол мөрний усны түвшний төлөв байдал 2015-07-10 1762
Гол, мөрний усны горимын тойм /2015-06-11/ 2015-06-12 1690
Гол, мөрний усны горимын тойм /2015-06-01/ 2015-06-02 4095
Гол, мөрний усны горимын тойм /2015-05-21/ 2015-05-22 4409
Гол, мөрний усны горимын тойм /2015-05-11/ 2015-05-12 3197
Улаанбаатар - 2020/03/30

8 цаг

-3 26
O
CF
Үзэгдэлгүй
2 м/с

ӨНӨӨДӨР - 2020/03/30

1 33
O
CF
Ялимгүй хур тунадас

10 м/с

Шинэ мэдээ

Санал асуулга

"Бороо шивэрнэ" гэсэн хэллэгтэй урьдчилсан мэдээг та юу гэж ойлгодог вэ?

google play app store