Онцлох мэдээ: 2020 оны 3 дугаар сарын 21 -ний өдрийн байдлаар Монгол орны нийт газар нутгийн 15.8 % нь цастай ба дундаж зузаан нь 14 см, цасан дахь усны нөөц 3.71 шоо.км  байна. Жишээлбэл: Увс нуур болон Тэс, Идэр, Шишхэд голын сав газруудын 60-80% нь цастай, цасан дахь усны нөөц нь дунджаар  0.64 шоо.км  байгаа бол Хяргас нуур, Завхан,  Дэлгэрмөрөн, Чулуут  голуудын  савын 30%  цастай,  цасан дахь усны нөөц 0.55 шоо.км байна. Цаашид урин дулаан цаг ирж буйтай уялдаад гол мөрний мөсний үзэгдэл улам идэвхижиж, цөнгийн хахаа, мөсөн дээгүүр ус урсах, хайлсан цас, мөс зэргээс шалтгаалан ус эргээсээ хальж орчин тойрны газар усанд автан, голын эрэг, татмаар нутаглаж буй ард иргэдэд аюул учруулж болзошгүй байна. Иймд том жижиг гол, сайр жалгын эрэг хөвөөнөөс зайдуу суурьшиж нуудлэх, гуу жалга, далан , шуудууг цэвэрлэж ус урсахад чөлөөтэй болгох, амьтны сэг зэмээр цасны ус дамжин голруу орж ус бохирдуулах өвчин эмгэг тараах аюултай тул холбогдох байгуулагаас зохих арга хэмжээг цаг алдалгүй авч цэвэрлэгээ устгал хийхийг зөвлөж байна.  Мөн гол мөрөн, нууранд мөсний үзэгдэл эрчимшиж, мөсний зузаарлын эрчим буурч мөс өргөгдөн хэврэгшиж байгаа тул мөс цөмрөх аюулаас урьдчилан сэргийлэхийг онцгойлон анхааруулж байна. Гадаргын усны судалгааны хэлтэс 2020-03-21

Урьдчилсан мэдээ > Усны урьдчилсан мэдээ
Шинэчлэгдсэн: 2017-04-04 15:09:35

Хэвлэх

Хаврын шар усны үер /2017-04.04/

Хаврын шар усны үер

Энэ жилийн хувьд уулархаг нутаг болох Хангай, Хөвсгөл, Монгол Алтай нурууны салбар уулс, Хархираа, Түргэний уулсаар цас ихтэй байна. 4 дугаар сарын 02-ны өдрийн байдлаар Сэлэнгэ, Чулуут, Эг, Завхан, Ховд, Байдраг, Халх голын сав 30-50 %-ын цасан бүрхүүлтэй байна. Харин  Идэр, Дэлгэрмөрөн, Шишхэд, Булган, Увс нуур Тэс голын сав 60-90 %-ын цасан бүрхүүлтэй, тухайлбал, Идэр, Дэлгэрмөрөн, Эг, Шишхэд, Булган, Халх голын савд цасны зузаан 5-30 см байгаа ба хунгарлаж шуурсан газраа 30-60 см хүрч, цасны нягт нь 0.10-0.25 г/см3 байна.

Их Хянганы нуруунаас эх авсан Халх голын савд хаврын шар усны үер 3 дугаар сарын сүүлчээр эхэлж, 4 дүгээр сарын дунд үеэр хамгийн их хэмжээндээ хүрнэ. Энэ үерийн хамгийн их урсац нь олон жилийн дунджаас даруй 2 дахин их байх төлөвтэй байна. Үүний зэрэгцээ Халх голд мөсөн хахаа үүсэж үерийн түвшин улам нэмэгддэг онцлогтой.

Хангай нурууны салбар уулс, Булнай нурууны араас эх авах Тэс, Хан Хөхий нурууны Баруунтуруун болон бусад голуудын хаврын шар усны үер 4 дүгээр сарын дунд үеэс эхэлж хамгийн их хэмжээндээ 5 дугаар сарын эхний арав хоногт хүрнэ. Монгол Алтай нуруунаас эх авсан Булган болон бусад голуудын шар усны үер 4 дүгээр сарын сүүлчээр эхэлж хамгийн их хэмжээндээ 5 дугаар сарын дунд үеэр, Хангай нурууны араас эх авсан Идэр голын хаврын шар усны үер 4 дүгээр сарын сүүлээр эхэлж хамгийн их хэмжээ нь 5 дугаар сарын гуравдугаар арав хоногийн дунд үеэр ажиглагдана.

Монгол орны хэмжээнд шар усны үер 4 дүгээр эхний 10 хоногт эхэлж 5 дугаар сарын 3 дугаар 10 хоногт дуусах төлөвтэй байна.

4 дугаар сарын 02-ны өдрийн гол мөрний мөсний  зузааны мэдээнээс харахад мөс хайлж мөсний зузаан өмнөх арав хоногийнхоос 10-20 см нимгэрч, мөсөн дээгүүр ус урсах, мөс харлах, мөс байрандаа хайлах, зэрэг үзэгдэл идэвхижиж байгаа бөгөөд ойрын өдрүүдэд  ихэнх нутгаар өдөртөө 10 градус болон түүнээс дулаан байх тул голын сав газар дахь цас эрчимтэй хайлж голын мөсний үзэгдэл эрчимжиж, мөсөн хахаа үүсэх улмаар хаврын шар усны үер цөнгийн хахаатай давхцан голын усны түвшин нэмэгдэж, ус эргээсээ хальж голын эрэг татам орчим усанд автах үзэгдэл ажиглагдаж байна. Иймд ард иргэд хаврын шар усны үер болон мөс цөмрөх аюулаас сэрэмжтэй байхыг онцгойлон анхааруулж байна.

Зарим голын энэ жил ажиглагдах хаврын шар усны үерийн их урсацын хэмжээг олон жилийн дундаж утгатай харьцуулан 1 дүгээр хүснэгтэнд үзүүлэв.

1 дүгээр хүснэгт. Хаврын шар усны үерийн прогноз

Дугаар

Гол – Харуулын нэр

Хаврын шар усны үерийн олон жилийн

2017 онд ажиглагдах хаврын шар усны үерийн

дундаж

хамгийн их

хамгийн бага

 Хамгийн их өнгөрөлт,м3/с

өнгөрөл, м3

1

Сэлэнгэ-Хутаг

425

934

141

541

2

Сэлэнгэ-Зүүнбүрэн

526

1394

222

657

3

Чулуут-Чулуут

19.2

162

1.60

12.5

4

Дэлгэрмөрөн-Мөрөн

254

662

39.2

358

5

Эг-Хантай баг

185

625

78.5

190

6

Шишхэд-Ринчинлхүмбэ

30.3

78.00

13.1

29.4

7

Тэс-Баян-Уул

71.0

156

19.0

16.1

8

Завхан-Гуулин

50.0

150

7.13

64.1

9

Завхан-Дөрвөлжин

38.8

57.4

26.2

91.2

10

Ховд-Өлгий

290

841

71.4

76.2

11

Ховд-Мянгад

333

726

23.0

84.8

12

Булган-Булган

49.1

205

7.56

29.9

13

Байдраг-Баянбүрд

25.2

42.0

6.52

15.7

14

Халх-Сүмбэр

121

462

15.6

364

15

Туул-Улаанбаатар

83.8

368

8.80

73.9

                                        Гадаргын усны судалгааны хэлтэс, 2017-04-04

 

Текст мэдээний жагсаалт

Гарчиг Үүсгэсэн огноо Хандалт
Гол мөрний хаврын мөсний үзэгдэл эхлэх, мөснөөс чөлөөлөгдөх хугацаа-2020 2020-03-27 86
Хаврын шар усны үерийн сэрэмжлүүлэх мэдээ 2020-03-20 2020-03-21 134
Зарим гол мөрний намрын мөсний үзэгдэл эхлэх, мөсөн бүрхүүл тогтох хугацаа 2019 2019-09-25 9632
Зарим гол мөрний 2019 оны 9 дугаар сарын урсацын прогноз 2019-08-29 3217
Зарим гол мөрний 2019 оны 8 дугаар сарын урсацын прогноз 2019-07-31 3637
Зарим гол мөрний 2019 оны 7 дугаар сарын урсацын прогноз 2019-06-28 3850
Зарим гол мөрний 2019 оны 6 дугаар сарын урсацын прогноз 2019-06-02 3829
Зарим гол мөрний 2019 оны 5 дугаар сарын урсацын прогноз 2019-04-26 2101
Гол мөрний хаврын мөсний үзэгдэл эхлэх, мөснөөс чөлөөлөгдөх хугацаа 2019-03-27 1939
Хаврын шар усны үерийн сэрэмжлүүлэх мэдээ 2019-03-14 1644
Зарим гол мөрний намрын мөсний үзэгдэл эхлэх, мөсөн бүрхүүл тогтох хугацаа 2018-09-24 4662
Зарим гол мөрний 2018 оны 9 дүгээр сарын урсацын прогноз 2018-08-30 1985
Зарим гол мөрний 2018 оны 8 дугаар сарын урсацын прогноз 2018-07-31 3452
Зарим гол мөрний 2018 оны 7 дугаар сарын урсацын прогноз 2018-06-29 3372
Зарим гол мөрний 2018 оны 6 дүгээр сарын урсацын прогноз 2018-05-23 3541
Зарим гол мөрний 2018 оны 5 дугаар сарын урсацын прогноз 2018-04-25 3390
Гол мөрний хаврын мөсний үзэгдэл эхлэх, мөснөөс чөлөөлөгдөх хугацаа 2017-06-27 6724
Зарим гол мөрний 2017 оны 5 дугаар сарын урсацын прогноз 2017-04-04 4889
Хаврын шар усны үер /2017-04.04/ 2017-04-04 4404
Гол мөрний хаврын мөсний үзэгдэл эхлэх, мөснөөс чөлөөлөгдөх хугацаа - 2017 2017-03-22 4053
Гол мөрний мөсний үзэгдлийн прогноз - 2016 2016-07-25 8271
Зарим гол мөрний 2016 оны 7 дугаар сарын урсацын прогноз 2016-03-22 6475
Хаврын шар усны үерийн сэрэмжлүүлэх мэдээ 2015-12-01 5383
Гол мөрний мөсний үзэгдлийн прогноз 2014-11-28 4207
Улаанбаатар - 2020/03/30

20 цаг

-2 28
O
CF
Үзэгдэлгүй
3 м/с

ӨНӨӨДӨР - 2020/03/30

1 33
O
CF
Ялимгүй хур тунадас

10 м/с

Шинэ мэдээ

Санал асуулга

"Бороо шивэрнэ" гэсэн хэллэгтэй урьдчилсан мэдээг та юу гэж ойлгодог вэ?

google play app store